Satranç Tahtasında Kim Kazanıyor?

Tahran’da patlamalar şiddetli bir şekilde devam ediyor, Tel Aviv’de siren sesleri ve sığınaklarda gecen bir yaşam. Hayfa’da yıkılan binalar. Ve Beyaz Saray’dan gelen küfürler.

Bu savaş devm ediyor
Bu iş Trump’ın planladığı gibi gitmiyor

Habertürk’te bir köşe yazısı vardı bu sabah. Başlığı çarpıcıydı: “ABD atari, İran satranç oynuyor.”diye

Doğru teşhis.

Atari oyunu anlıktır. Saldır, vur, kazan. Satranç ise sabırdır. Hazırlıktır.

Karşındakini üç hamle sonrasına götürürsün.

İran tam da bunu yapıyor.
Hürmüz Boğazı’nı kapatıyor. Müzakere tekliflerini reddediyor. Taviz vermiyor. İslamabad’da ABD’li yetkililerle görüşmeyi bile kabul etmiyor.iyide yapıyor Trump süre veriyor, uzatıyor, tekrar uzatıyor. İran kıpırdamıyor.

Kim daha güçlü görünüyor?

Trump dün ne yaptı?
Önce küfürlü mesaj attı. “Salı günü İran’da Santral Günü ve Köprü Günü olacak” dedi. Tehdit etti.Adam Gangster çünkü Bağırdı. Sonra… süreyi uzattı.
Bağıran adam geri adım attı.
Susturan ise yerinde durdu.
Satranç böyle oynanır.

Şimdi Wall Street Journal ne yazıyor?

Türkiye, Mısır ve Pakistan’ın İran ile ABD’yi müzakere masasına oturtmak için yoğun diplomatik çaba harcadığını yazıyor. Müzakere yeri olarak İstanbul öneriliyor.

İstanbul.

Yıllarca “Türkiye nerede?” diye soruldu. Şimdi dünyanın en kritik krizinin çözüm adresi İstanbul olarak konuşuluyor.

Ve İsrail basını korku manşetiyle yazıyor

“Savaş bitince bölgenin tek patronu Türkiye olacak.”

Korku manşeti. Ama içinde itiraf var.

İran Meclis Başkanı Kalibaf dün Trump’a açık çağrıda bulundu.

“Netanyahu’nun emirlerine uymakta ısrar ettiğiniz için tüm bölgemiz yanacak” dedi.

Dikkat edin bu cümleye.

“Netanyahu’nun emirlerine uymakta ısrar ettiğiniz için.” diyor

Yani İran, Trump’a doğrudan şunu söylüyor

Sen kendi iradenle hareket etmiyorsun. Netanyahu seni yönetiyor. Ve bu yüzden tüm bölge bedel ödüyor.
Doğru söze ne denir
Bu bir suçlama değil.
Bu bir gerçektespittir.

Peki savaş nereye gidiyor?

Haberturk’un bir köşe yazısında
Sun Tzu’dan alıntı vardı: “Uzun süren savaşlardan fayda gören bir güç yoktur.” diye

Her iki taraf için de geçerli.
Ama asimetri var.

İran yıllar önce bu günü planlamıştı. Pers zekası, Hürmüz kozunu biliyor. Körfez ülkelerini hedef alarak ABD’nin müttefiklerini savaşın dışına itiyor. Doğrudan çatışmak yerine maliyeti artırıyor.

ABD ise elindeki en büyük silahı, askeri gücü, kullandı. Ama istediği sonucu alamadı.

Şimdi ne yapacak?

Daha fazla bomba atmak çözüm değil.
Çünkü İran’ın cevabı Hürmüz’ü kapatmak olur. Ve o boğaz kapandığında dünya ekonomisi sarsılır. Suudi Arabistan, BAE, Katar… Hepsinin petrolü o boğazdan geçiyor.

Trump bunu biliyor.
İşte bu yüzden küfür ediyor.

Sonuç olarak tablo şu
Trump atari oynuyor. İran satranç. Türkiye ise masa kuruyor.

Ve tarihin en büyük ironisi şu
Dünyayı ateşe veren adam barış masasına oturtuluyor. O masayı kuran ülke ise yıllarca küçümsenen,
“Nerede bu Türkiye” diye sorulan ülke.

Erdoğan’ın “Dünya 5’ten büyüktür” dediği kürsüde gülenler nerede şimdi?

Bir gün bitti.
Bir gün başlıyor.

Tahran ayakta. Tel Aviv’de siren sesleri sürüyor. Hürmüz hâlâ kapalı. Trump hâlâ bağırıyor küfrediyor
Ve İstanbul masayı kurmayı bekliyor.
Satranç devam ediyor.
Hamle sırası kimde?

Mustafa Berk
6 Nisan 2026